मोटार वाहन कायदा, १९८८ मधील कलम १२२ हे मुख्यत्वे ‘रस्त्यावर वाहन सोडून देणे’ किंवा ‘अडथळा निर्माण करणे’ यावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी आहे.
कलम १२२: सार्वजनिक ठिकाणी वाहन बेवारस किंवा धोकादायक स्थितीत सोडणे
या कलमानुसार, कोणताही वाहन चालक किंवा वाहनाचा ताबा असलेली व्यक्ती आपले वाहन सार्वजनिक ठिकाणी अशा प्रकारे सोडू शकत नाही ज्यामुळे:
- इतर रस्ते वापरकर्त्यांना धोका निर्माण होईल.
- वाहतुकीस अडथळा निर्माण होईल.
- इतर व्यक्तींना अनावश्यक त्रास होईल.
महत्त्वाचे मुद्दे:
१. वाहनाची स्थिती: जर वाहन रस्त्यावर अशा स्थितीत उभे असेल की त्यामुळे अपघात होण्याची शक्यता असेल, तर पोलीस किंवा संबंधित अधिकारी त्यावर कारवाई करू शकतात. २. वेळेची मर्यादा: जर एखादे वाहन सार्वजनिक ठिकाणी १० तासांपेक्षा जास्त वेळ बेवारस किंवा चुकीच्या पद्धतीने उभे असेल, तर ते कलम १२७ अंतर्गत टोईंग (ओढून नेणे) करण्यासाठी पात्र ठरते. ३. फौजदारी कारवाई: कलम १२२ चे उल्लंघन केल्यास मोटार वाहन कायद्याच्या कलम १७७ नुसार दंड आकारला जाऊ शकतो.
दंडाची तरतूद:
- प्रथमच गुन्हा केल्यास: किमान ५०० रुपये दंड.
- दुसऱ्यांदा किंवा वारंवार गुन्हा केल्यास: १,५०० रुपये दंड.
हे कलम का महत्त्वाचे आहे?
रस्त्यावरील रहदारी सुरळीत ठेवण्यासाठी आणि चुकीच्या पार्किंगमुळे होणारे अपघात टाळण्यासाठी हे कलम लागू करण्यात आले आहे. विशेषतः हायवे किंवा अरुंद रस्त्यांवर वाहन सोडून दिल्यास मोठ्या अपघातांची शक्यता असते, अशा वेळी हे कलम प्रभावी ठरते.
