उद्देशिका
उद्देशिका हि संविधानाची मुलभूत संरचना आहे. उधेशिकेमध्ये असे म्हटले आहे कि , लोकांना संपूर्ण प्राधिकार असून , संविधानाचा उगम त्यांच्यापासून होतो. तिला “संविधानाची गुरुकिल्ली” किंवा “ संविधानाचा आत्मा “ समजले जाते. संविधानामध्ये सर्व नागरिकांना सामाजिक, आर्थिक, व राजकीय न्याय , विचार, अभिव्यक्ती , विश्वास , श्रद्धा व उपासनेचे स्वातंत्र्य , दर्जा व संधीची समानता प्राप्त करून देण्याबाबत मजकूर असलेला जाहीरनामा समाविष्ट केलेला आहे .
उदेशिकेमध्ये राष्ट्राच्या एकात्मतेवर जोर दिला आहे आणि त्यात भारतीय गणराज्याची उद्धिष्ट निश्चित करण्याची कार्यवाही आहे . उदेशिकेत मुलभूत संरचना असलेल्या उद्धिष्ट यांचा समावेश आहे. उद्देशिका , मुलभूत हक्कांची व राज्य धोरणांच्या मार्गदर्शक तत्वांची कक्षा निश्चित करण्याचा आग्रह धरते. उद्देशिका हि संविधानाचा आत्मा असून संविधानाचा एक मौल्यवान भाग आहे. उद्देशिकेमध्ये असे म्हटले आहे कि , दिनांक २६ नोव्हेंबर १९४९ रोजी संविधानाचा स्वीकार केला असून या दिवसास “ संविधान दिन” म्हणून मानले जाईल.
